Kermis Oberufer Kerstspel
Jaarfeesten,  Winterfeesten

Kerstmis en de geboorte van het licht

Na de vier weken durende adventstijd begint dan op 24 december eindelijk kerstmis. Het grote lichtfeest in de meest donkere tijd van het jaar. Kerstmis is een feest voor gelovigen en niet gelovigen; kerstmis is een feest van samenhorigheid, vrede en de komst van het nieuwe licht.

Geboorte van Jezus van Nazareth

Kerst is het feest ter ere van de geboorte van Jezus. Jezus, de zoon van God, werd geboren in Bethlehem in een stal. 30 jaar later werd hij gedoopt en kreeg de naam Christus. Hij staat aan de wieg van het Christendom en stierf op 33 jarige leeftijd. De meeste jaarfeesten die wij in West-Europa vieren zijn Christelijke feesten, vermengt met tradities buiten het Christendom om.

Joelfeesten

De oorsprong van het kerstfeest zoals wij dat nu vieren, gaat nog verder terug. De Germanen vierden rond 21 december midwinter- of joelfeesten (Yule) ter ere van de winterzonnewende. Zij gebruikten de spar als vruchtbaarheidsteken en vierden zo de wedergeboorte van het licht. Later adapteerde de kerk de kerstboom als symbool voor de geboorte van het Christuskind.

Santa Claus

De kerstmanDe kerstman komt voort uit de Nicolaastraditie. Emigranten die naar Amerika vertrokken namen de kindervriend met rode mantel, baard en cadeautjes mee. Door de huidige zegevierende, materialistische insteek van ons mensen en het uitstekende reclamewerk van CocaCola is de kerstman veranderd tot de geliefde Santa Claus die hij nu is. Hoewel in sommige landen of streken andere heiligen de cadeautjes brengen (Nicolaas in Nederland, Sint Lucia in Italië, het Christuskind in Duitsland of de heilige drie koningen in Spanje), wint de commerciële Santa steeds meer aan populariteit. Op steeds meer plekken is Santa Claus met zijn arrenslee getrokken door rendieren de grote kindervriend met zakken vol cadeaus. De kerstman woont op de Noordpool, alwaar hij wordt geholpen door elfen.

12 heilige nachten

De viering van de zonnewende en kerst is meteen het begin van de 12 heilige nachten. Gedurende die tijd leggen we even het werk stil en is het tijd om op het afgelopen jaar te reflecteren. Wat ging er goed? Wat was moeilijk? Wat willen we meenemen naar het nieuwe jaar? Een mooie traditie is om de plannen op te schrijven en terug te kijken tijdens de volgende kerst. Ook zouden de dromen tijdens deze 12 heilige nachten van belang zijn en is het interessant om elke morgen de dromen op te schrijven. De dromen zouden verwijzen naar dat wat verwerkt moest worden in het afgelopen jaar of geven een voorspelling op het nieuwe komende jaar.

Leestip: Doe mee aan het 12 Heilige Nachten programma dat ik aan bied.

Symbolen

Kerstboom versierenZoals elk feest, is ook het kerstfeest een feest waar veel symbolen terug te vinden zijn. De kerstboom is tegenwoordig vooral mooi als decoratie, waarbij voor ons de geur van dennengroen in huis, de geur van kerstmis is. Voor de christenen echter, is de boom ook een verwijzing naar de boom van goed en kwaad uit het paradijs. De kerstballen die wij erin hangen zijn het beeld van de verboden appels die Adam en Eva van God niet mochten eten, maar toch aten en daardoor uit het paradijs werden verdreven. De piek of ster boven in de boom verwijst naar de heldere ster die boven de stal in Bethlehem stond.

Is het je ook wel eens opgevallen dat in veel kerstdecoratie rode met witte stippen paddenstoelen worden gestoken? Dat is een oud Scandinavische traditie. De paddenstoelen groeien het liefst onder dennen, berken en sparren. Rendieren schijnen dol te zijn op deze vliegenzwammen. De kerstman aldaar at deze paddenstoelen zelf of dronk de urine van rendieren. Omdat de paddenstoelen een hallucinerende werking hebben, kon de kerstman verbinding maken met hogere werelden.

Kerstmis op de vrijeschool

Oberufer KerstspelOp vrijescholen over de hele wereld wordt de kersttijd ingeluid met het kerst- en herdersspel van Oberufer. Een traditioneel kerstcadeautje door leraren voor leerlingen en geïnteresseerden.

In de kleuterklassen en in de lagere klassen wordt naar kerstmis toegewerkt doordat de kinderen een klein kerstspelletje instuderen. Het is een rijke ervaring voor de kinderen om zich te mogen inleven in de verschillende rollen. Kijk maar eens naar het kleine kleutertje dat gedurende de kersttijd die liefdevolle moeder of vader wil zijn van het kindje. En zie met hoeveel vreugde kleine herders ronddansen omdat ze een wonder mogen aanschouwen. Dat is de voeding voor de ziel die vrijescholen de kinderen in de kersttijd hopen mee te geven.

Daarnaast zijn er natuurlijk ook de inmiddels traditioneel geworden kerstontbijtjes die in de klassen worden gehouden ter afsluiting van de schooltijd voor de kerstvakantie.

Antroposofische kerstboom

Antroposofische Kerstboom

Met kerstmis kan je natuurlijk heel standaard je boom kort na Sinterklaas in huis halen en versieren, maar je zou het ook anders kunnen doen. Sommige mensen halen de boom pas op de dag van kerstavond in huis en versieren de boom dan met bijzondere tekens, rozen en echte (bijenwas)kaarsen. De boom is daarmee niet alleen een heerlijk, kitschig, pronkstuk in huis met glitter en glans, maar een boom met betekenis.

Een antroposofische kerstboom is versierd met rode rozen en drie witte rozen. De rode rozen symboliseren de dertig aarde jaren van Jezus van Nazareth. De drie witte rozen de drie jaren van Christus na de doop in de Jordaan. Verder wordt de boom vaak versierd met ’kerstboomtekens’. Deze tekens zijn symbolen voor de ontwikkeling van mens en aarde door de verschillende tijdperken heen.

Het vierkant voor de oud-Indische tijd
De driehoek voor de oud-Perzische tijd
Een tarot voor de Egyptische/Assyrische tijd,
Een tao voor de Griekse/Romeinse tij en
Een pentagram voor het christelijke tijdperk dat ook onze tijd nu is.
Het Alpha- en het Omega-teken aan weerszijden zijn symbolen voor Christus.

De tekens kan je aanvullen met de planetentekens. Die staan voor de grote ritmen waarmee de aarde zich ontwikkelt. Via deze link kan je meer hierover leven en via deze link vind je een werkbeschrijving hoe je de tekens kan maken.

Zo vieren wij Kerstmis

De christelijke viering van kerst is voor onze familie een geschiedkundig gegeven. Wij vieren het nieuwe leven, de geboorte van een gezin en het keerpunt in het jaar waar het eindelijk weer lichter wordt. Het oude kerstverhaal is daarbij een prachtig beeld. Meer weten klik op het plusje.

  1. Ter voorbereiding van het kerstfeest vieren we advent. Voor leuke ideetjes tijdens advent, kijk HIER.
  2. Om kerststress te voorkomen heb ik al jaren een vast schema van wanneer we wat organiseren. Omdat kerst ook een tijd is van bezinning, uitrusten en reflecteren, vind ik het fijn als alles op tijd georganiseerd is.
  3. Wij versieren de kerstboom pas in de ochtend van kerstavond. Maar de boom staat wel al langer binnen mét de lichtjes erin.
  4. Elk jaar mag elk kind een mooie kerstbal in de winkel uitzoeken, zodat we zo langzaam onze standaard
    goud/rode boom veranderen in een kleurrijke familieboom met de meest gekke, leuke en mooie ballen.
    Als de jongens dat willen, mogen de kerstballen later mee op kamers😉😍.
  5. We bakken elk jaar honderden koekjes en bezorgen die de dagen voor Kerstmis met een persoonlijke kerstgroet bij onze dierbaren vrienden in onze omgeving.

24 december is onze familiedag. Ons programma:

- Kerstboom optuigen
- Wandelen
- Kijken naar het kerstspel
- Feest, want er zijn fijne cadeautjes onder de kerstboom
- Pannenkoeken met poedersuiker sterren en chocoladefondue eten,
- In pyjama een kerstverhaal lezen bij de kerstboom,
- Kerstliedjes zingen
- Op een reuze matras met de hele familie slapen onder de kerstboom.

De eerste en tweede kerstdag verlopen traditioneel met wandelen, spelen met het nieuwe speelgoed, gezelligheid samen en etentjes bij de families.

De beste wensen

De boodschap die het kerstfeest ons brengt, is het terugkeren naar de kern, het zorg dragen voor anderen en vrede voor iedereen. Ik denk met kerst een beetje extra aan de mensen die niet gelukkig of eenzaam zijn. Laten we ook hen niet vergeten; stuur een lief bericht, maak een extra plekje vrij aan tafel of breng een kort bezoekje met heerlijke koekjes.

Ik wens iedereen een vrolijk kerstfeest! Met heerlijk eten, gezelligheid, fijne presentjes, bezinning en veel licht voor het nieuwe zonnejaar.

Inspiratie voor kerstmis

Kerstboeken

Boeken voor kerstmis1. Kerstmis in de stal van Astrid Lindgren
2. Kerstmis van Dick Bruna
3. Het boompje in het bos van Yuval Zomer
4. De ezel en de os van Loek Koopmans
5. Het boompje van Loek Koopmans
6. Pettson viert Kerstmis van Sven Nordqvist
7. Tomte Tummetot van Astrid Lindgren
8. Tomte en de vos van Astrid Lindgren
9. Kabouter Thijm en de kerstboom van Admar Kwant
10. Peter en Lotta vieren kerstfeest van Elsa Beskow
11. Het kerstfeest van Vivian den Hollander
12. Stille Nacht, Heilige Nacht van Maja Dusikova (filmpje)
13. Midden in de winternacht van Ineke Verschuren
14. Het licht in de lantaarn van Georg Dreissig
15. Winterlicht van Diana Monsun
16. Maria's kleine ezeltje van G. Sehlin
17. Een ster over de grens van Ineke Verschuren
18. Kerstfeest in het grote bos van Ulf Stark

Leestip: Boeken en verhalen voor de jaarfeesten.

De jaartafel met kerst

Kerstmis op de jaartafelDe jaartafel is opgebouwd zoals ik eerder in mijn adventslog schreef. Op kerstavond staat het reisgezelschap 1 stapje verwijderd van het stalletje. In de nacht van 24 op 25 december komen Jozef en Maria in de stal aan. Het kindje wordt geboren, de herdertjes staan om de kribbe, overal branden kaarsjes en de hemel is gevuld met engelen.

Na de eerste kerstdag kunnen de herders weer terug naar het veld en hun schaapjes gaan en mogen ergens ver weg (bij ons op een heel andere plek in de woonkamer) de drie koningen op pad gaan naar Bethlehem.

Meer lezen?

Koekjes bakken

Voor andere jaarfeesten klik hier.
Wil je meer lezen over hoe je een jaartafel kan maken, kijk hier.

Hier een link naar YouTube. Ik zing kerstliedjes zodat jullie bij interesse mee kunnen zingen en ze zo kunnen leren. Succes!

Bij Waldorf Inspiration vind je inspiratie voor de jaartafel. Kijk op Facebook, Instagram of Pinterest.

Blad’ren vallen van de bomen

Als door fijne sterrenvlokken

Wiegen willen wij ’t Jezuskind

Herders laat uw blokjes

Klein, klein Jezuken

Een roze fris ontloken

De sterren verschijnen

Maria die zoude naar Bethlehem

Maria door een doornwoud ging

Het daghet in het oosten

Over sterre, over zonne

Het komt een schip geladen

Van hemelrijcken coom ick neer

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *